Süresiz nafakaya ilişkin yasal taslak, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın talimatıyla yargı paketinden çıkarıldı. AK Parti kadın dernekleri, akademisyenler ve aile hâkimleriyle görüşecek.
Süresiz nafakaya ilişkin yasal düzenleme, 13. Yargı Paketi metninden ayrıldı ve daha geniş bir istişare sürecine alındı. Takvim'in NTV haberine dayanarak aktardığına göre bu karar, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın talimatıyla verildi.
Anayasa Mahkemesi'nin süresiz nafaka kuralını iptal etmesinin ardından yürütülen hazırlık, Erdoğan'ın isteğiyle genişletildi. AK Parti Merkez Yürütme Kurulu toplantısında, Grup Başkanı Abdullah Güler nafaka davaları için hazırlanan alternatifli çalışmayı anlattı. Toplantıda söz alan Erdoğan, düzenlemenin toplumun pek çok kesimini doğrudan ilgilendirdiğini belirterek farklı tarafların kanaatlerinin kapsamlı biçimde dinlenmesini istedi.
Kimlerle görüşülecek
Talimat üzerine partinin kurmayları, özellikle kadın dernekleri, ayrıca Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı birimleri, akademisyenler ve aile hâkimleriyle doğrudan görüşme yapacak. Süreçte nafakaya ilişkin daha önce hazırlanmış bütün raporlar yeniden incelenecek. Toplanan görüşlere göre, birden fazla seçenek içeren yeni bir metin oluşturulacak.
Masadaki güçlü seçenek: Süreyi hâkim belirlesin
Aktarılanlara göre en güçlü seçeneklerden biri, nafaka süresinin her dosyanın koşullarına göre belirlenmesi. Bu formülde evliliğin süresi, nafaka isteyen kişinin yaşı ve sağlık durumu, çalışma hayatındaki yeri ve geçimini sağlayacak geliri olup olmadığı incelenecek. Sosyal şartlar ile tarafların yeniden evlenme ihtimali de ölçütler arasında sayılıyor.
Aile mahkemesi hâkimi, dosyadaki bütün unsurları birlikte değerlendirip nafakanın süresine karar verecek. Şartlar gerektiriyorsa hâkimin süresiz nafakaya hükmetme yetkisi korunacak. Yetkililer, üzerinde çalışılan maddelerin henüz kesinleşmediğini, alternatifler arasında değerlendirildiğini aktardı.
AYM kararı ve dokuz aylık süre
Sürecin dayanağı, Anayasa Mahkemesi'nin Haziran'da oy çokluğuyla verdiği iptal kararı. Mahkeme, boşanan eşe süresiz nafaka bağlanmasını öngören kuralı iptal etmişti. Gerekçeli kararın ardından yasal boşluğun doldurulması için TBMM'ye dokuz aylık süre tanındı. Meclisteki çalışmaların bu süre sınırına uygun yürütüldüğü belirtiliyor.
Hangi nafaka türleri var
Türk Medeni Kanunu'nda farklı ihtiyaçlara karşılık gelen birkaç nafaka türü tanımlı. Eş için ödenen nafakanın yanında reşit olana kadar çocuklar için ödenen iştirak nafakası ve yoksulluğa düşecek aile fertleri için istenen yardım nafakası var. Boşanma süreci sürerken ekonomik bakımdan güçsüz tarafı ve ortak çocukları korumak için tedbir nafakası devreye giriyor; boşanma kararı kesinleşince bu nafaka sona eriyor.
Kamuoyunda en çok tartışılan tür ise yoksulluk nafakası. Bunun için talep eden eşin boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olması, boşanmaya yol açan olaylarda diğer eşe göre daha az kusurlu bulunması ve karşı tarafın ödeme gücünün bulunması gerekiyor. Yürürlükteki yasada bu nafaka için yıl sınırı yok.
Yine de süre sınırının olmaması, ödemenin ömür boyu süreceği anlamına gelmiyor. Nafaka alan taraf resmî olarak yeniden evlenirse ödeme kendiliğinden bitiyor. Mahkeme kararıyla kesilme halleri arasında tarafların resmî nikâh olmadan fiilen evli gibi yaşaması, alıcının yoksulluğunun ortadan kalkması, düzenli ve yeterli gelir elde etmesi, haysiyetsiz hayat sürdüğünün hukuken ispatlanması ve ödeyenin mali gücünü tümüyle kaybetmesi sayılıyor. İştirak nafakası ise velayet verilen ebeveyne, genel kural olarak çocuk 18 yaşına gelene kadar ödeniyor; çocuğun eğitimi sürerse yardım nafakası hükümleri gündeme gelebiliyor.