DEM Parti Grup Başkanvekilleri, 8 Eylül 1999'dan sonra sigortalı olanlara yaş aranmadan aylık bağlanmasını öngören teklifi Meclis'e sundu; teklif Plan ve Bütçe Komisyonu'na gönderildi.
DEM Parti'nin grup başkanvekilleri Sezai Temelli ve Gülüstan Kılıç Koçyiğit, TBMM Başkanlığı'na yeni bir kanun teklifi verdi. Teklif, EYT kapsamına girmeyen, 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalılığa başlayan çalışanlardan prim ve hizmet süresi koşullarını karşılayanlara, yaşları tutmasa da emekli aylığı bağlanmasını öngörüyor. Metin Plan ve Bütçe Komisyonu'na havale edildi; henüz yasalaşmış değil.
Tek bir geçici maddeyle yaş sınırı kalkıyor
Üç maddelik teklifin özü, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na eklenmesi istenen Geçici Madde 113. Düzenleme yürürlüğe girdiğinde, sigortalılık süresi ile prim gün sayısını doldurmuş ama yalnızca yaş koşulunu sağlayamamış kişiler, yasa çıktıktan sonra Sosyal Güvenlik Kurumu'na dilekçeyle başvurarak aylık talebinde bulunabilecek.
Düzenleme, Resmî Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girecek; uygulamayı ise Cumhurbaşkanı yürütecek. Öte yandan teklif metni, sosyal güvenlik sisteminin katlanacağı maliyetin hesaplanmasını ve bu rakamın kamuoyuna açıklanmasını da talep ediyor.
Kimleri kapsıyor?
Düzenlemeden, 5434, 2925, 1479 ve 506 sayılı kanunlara tabi olarak 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında ilk defa sigortaya girenler yararlanacak. Böylece 2023'teki EYT düzenlemesinin bıraktığı çizginin hemen ötesindeki kuşak da kapsama alınıyor. Haberde yer alan bilgiye göre bu kuşağın emeklilik yaşı, sigortaya giriş tarihine bağlı olarak basamaklı biçimde yeniden hesaplanacak; prim günü ve hizmet süresi şartları ise aynen kalacak.
İsa Karakaş'ın Türkiye Gazetesi'ndeki yazısına göre bu kuşak, 1999 öncesinde işe girmiş iş arkadaşlarından 17 ila 24 yıl daha geç emekli olabiliyor.
Gerekçede temel sosyal hak vurgusu
Gerekçe bölümü, 8 Eylül 1999 tarihli 4447 sayılı Kanun'un getirdiği yaş koşulunun sigortalılar açısından geçmişe uzanan hak kaybı doğurduğunu savunuyor. 2023'te çıkarılan EYT düzenlemesinin yalnızca sınırlı bir kuşağı kapsadığı, ardından işe başlayanların ise yararlanamadığı ifade ediliyor. Metin, emekliliği "piyasa koşullarına bırakılamayacak temel bir sosyal hak" diye tanımlıyor.
Gerekçede ayrıca ileri yaştaki çalışanların yeniden iş bulmasının güçleştiği, güvencesiz çalışmanın da ekonomik sıkıntıyı artırdığı anlatılıyor.
Karakaş: Aktüeryal denge gözetilmeli
Karakaş ise bu çalışanların hakkaniyetli ve adım adım uygulanacak bir çözüm beklediğini, öte yandan SGK'nın mali dengesinin de gözden kaçırılmaması gerektiğini yazdı. Komisyonda görüşülmesi beklenen teklife ek olarak, CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay'ın bir süre önce Meclis'e sunduğu ve kademeli emekliliği öngören ayrı bir teklif de bulunuyor.