Sınır Tanımayan Gazeteciler 33 isimlik listesinde Erdoğan'ı yargıyı basına karşı kullanmakla suçladı; ABD Başkanı Trump listeye ilk kez girdi.
Sınır Tanımayan Gazeteciler (RSF), 2 Kasım Gazetecilere Karşı İşlenen Suçlarda Cezasızlığın Sona Erdirilmesi Günü nedeniyle 2026 yılı Basın Özgürlüğü Düşmanları listesini yayımladı. Listede 33 isim bulunuyor; Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan bu yıl da yer alırken, ABD Başkanı Donald Trump ilk kez eklendi. DW Türkçe'nin aktardığına göre RSF, listedekilerin ortak noktasını basın özgürlüğüne duyulan nefret olarak tanımlıyor.
Erdoğan hakkında RSF'nin değerlendirmesi
Erdoğan ilk kez 2016'da listeye girmişti. RSF, onu "gazetecileri adli tacize maruz bırakanlar" başlığı altında sıralıyor ve en çok başvurduğu aracın "cumhurbaşkanına hakaret" suçlaması olduğunu belirtiyor. Rapora göre Erdoğan, 12 yıllık cumhurbaşkanlığı boyunca basın özgürlüğünü ve medya çoğulculuğunu sistematik biçimde aşındırdı. RSF, 2023'te yeniden seçilmesinden bu yana gazetecilere yönelik şiddetin de arttığını yazıyor.
Raporda gazetecileri tutuklamak için sıkça kullanılan suçlamalar arasında dezenformasyon, terör örgütü üyeliği ve propagandası, devlet kurumlarını aşağılama, kamu görevlisine hakaret ve cumhurbaşkanına hakaret sayılıyor. Yalnızca cumhurbaşkanına hakaret suçlamasıyla 250'den fazla gazeteci hakkında yasal işlem başlatıldığı, 2026'da ise 8 gazetecinin tutuklandığı kaydediliyor. RSF, baskı gören isimler arasında halen cezaevinde bulunan serbest gazeteci Tuğba Tekerek ile BirGün muhabiri İsmail Arı'yı, yargılaması süren DW Türkçe muhabiri Alican Uludağ'ı ve Aydınpost'un imtiyaz sahibi Yelis Ayaz'ı anıyor.
Trump'ın listeye girişi
RSF, Trump'ı ikinci başkanlığının ikinci yılını doldurmadan listeye almasını, basına yönelik "korkunç saldırı sicili" ile gerekçelendirdi. Raporda Trump'ın diğer bazı isimler kadar ölümcül yöntemlere başvurmadığı, ancak ABD'de gazeteciliği siyasi propagandaya indirgeme çabalarını yoğunlaştırdığı belirtiliyor. RSF, Trump'ı rakip gördüğü medya kuruluşlarını sözlü saldırı, hukuki sindirme ve idari misillemelerle hedef almakla, devlet kurumlarını silah gibi kullanmakla suçluyor. Trump yönetiminin gazetecilerin hükümet ve askeri kurumlara erişimini de kısıtladığı ifade ediliyor.
Listedeki diğer liderler
Listede Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev de bulunuyor. RSF, Aliyev yönetiminde Azerbaycan'ın bir "haber çölü"ne dönüştüğünü, eleştirel seslerin susturulduğunu, bağımsız medyanın kapatıldığını ya da sürgüne zorlandığını ve sansürün 2022 Medya Kanunu ile kurumsallaştığını yazıyor. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin için rapor, 2000'den bu yana gazetecilerin tehdit edildiğini, hapsedildiğini ve öldürüldüğünü, 2022'deki Ukrayna işgaliyle baskının şiddetlendiğini kaydediyor. Netanyahu, Şi Cinping, Sisi ve Muhammed bin Selman ise "öldürüyorlar, saldırıyorlar, hapsediyorlar" başlığı altında yer alıyor. RSF, Ekim 2023'ten bu yana Gazze'de 200'den fazla gazetecinin İsrail ordusunca öldürüldüğünü öne sürüyor.