Plan ve Bütçe Komisyonu'nda fon tartışması: AK Parti'li Yeğin ile muhalefet vekilleri karşı karşıya geldi

Ticaret Bakanlığı bütçesi görüşülürken AK Parti'li Orhan Yeğin, muhalefeti esnafı boykota çağırmakla suçladı. YENİ Parti, DEM Parti ve EMEP'li vekiller sözlere tepki gösterdi.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda 2027 yılı Ticaret Bakanlığı bütçesi görüşülürken AK Parti Ankara Milletvekili Orhan Yeğin ile muhalefet milletvekilleri arasında sert bir tartışma yaşandı. Gerginlik, Yeğin'in muhalefeti esnafı boykota çağırmak ve iş yerlerini yağmalatmakla suçlamasıyla yükseldi.

Toplantı, Komisyon Başkanı ve AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş'un başkanlığında yapıldı. Komisyon, Ticaret Bakanlığı ile bağlı kurumların bütçesini, kesin hesaplarını ve Sayıştay raporlarını ele alıyordu.

İhracat rakamları ve muhalefete eleştiri

Yeğin konuşmasında AK Parti iktidarları döneminde mal ve hizmet ihracatının 50 milyar dolardan 410 milyar dolara çıktığını söyledi. İktidara geldikleri dönemde 100 milyon doların üzerinde ihracat yapan il sayısının 21, bir milyar doları aşan il sayısının ise 5 olduğunu, ihracatın yaklaşık yüzde 60'ının İstanbul'dan yapıldığını anlattı. İhracatçılara yönelik teşvik ve desteklerden oluşan geniş bir sistemin kurulduğunu savundu. Pazarları genişletmek, firmaların uluslararası rekabet gücünü artırmak ve ihracat kapasitesini büyütmek için her türlü desteğin hayata geçirildiğini, bu sistemin yıllardır uygulandığını söyledi.

Yeğin, muhalefetin önerilerini eleştirdi. Esnafın sıkıntısı olduğunu kabul ettiğini, ancak muhalefetten somut öneri duymadığını söyleyerek yaklaşımlarını kapatma ve yasaklama zihniyetiyle özetledi. Kapanan şirketlerin her dönemde ve her ülkede olduğunu belirten Yeğin, muhalefetin "puslu bir hava" üretmek istediğini öne sürdü.

Fon krizi hatırlatması ve gerilim

DEM Parti Milletvekili Adalet Kaya, "Kapanmasın diyoruz" diyerek Yeğin'in konuşmasını eleştirdi. YENİ Parti Antalya Milletvekili Cavit Arı ise esnafın bu konuşmalardan utandığını söyledi. Muhalefet vekilleri, kamuoyunda fon krizi olarak anılan gelişmeleri de gündeme getirdi. Arı, "Milyarlar götürdüler" ifadesini kullandı.

Yeğin bu eleştirilere, muhalefetin meseleleri bütünüyle konuşmadığı karşılığını verdi. Üstünü örterek konuştukları için muhalefetin hep mahcup olduğunu ve kaybettiğini savundu. Söylenen her sözün arkasında durduklarını ve her sözün cevabı olduğunu belirtti.

Tartışma, Yeğin'in muhalefete hitaben esnafı boykota çağırdıklarını, dükkanları yağmalattırıp taşlattıklarını söylemesiyle büyüdü. Cavit Arı, iftira atıldığını belirterek iddianın ispatlanmasını istedi. Yeğin ise bir siyasi partinin boykot listesine alındığını söyleyip bundan utanılması gerektiğini ifade etti.

YENİ Partili vekiller, Komisyon Başkanı'ndan Yeğin'in sözlerini geri almasının sağlanmasını talep etti. EMEP İstanbul Milletvekili İskender Bayhan da "Ülkeyi yağmalayan sizsiniz" diyerek Yeğin'e tepki gösterdi.

Ekonomim'in haberine göre, fon krizinin ardından hazırlanan taslak ihmali tespit edilen üst düzey bürokratlar için kamu görevinden men öngörüyor. Son hali DDK raporuyla belirlenecek.

Fon krizinin ardından Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ve Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) başta olmak üzere düzenleyici kurumların yapısında kapsamlı bir değişiklik hazırlandığı öne sürüldü. Ekonomim'in kaynak göstererek verdiği habere göre, Sermaye Piyasası Kanunu'nda ve bağlı mevzuatta öngörülen değişikliklerin nihai biçimi, Devlet Denetleme Kurulu'nun (DDK) raporuyla belirlenecek. Taslağın en dikkat çeken yanı, ihmali ya da yetki suiistimali saptanan kıdemli bürokratlar için yalnızca görevden almayı değil, kamu görevinden yasaklamayı da öngörmesi.

DDK raporu bekleniyor

DDK, tasfiyesine SPK'nın hükmettiği 131 fonu ele alan ayrıntılı bir rapor hazırlıyor. Bu çalışmadan önce Cumhurbaşkanı Erdoğan'a ön rapor iletilmesi bekleniyor. Fon listesinin, ek tedbirlerin ve yasal düzenlemenin son çerçevesinin bu raporla belirleneceği ifade ediliyor. Habere göre incelemeler, fon yöneticileri, şirket yetkilileri ve imtiyazlı bazı isimlerin değeri etkileyecek gelişmeleri erkenden haberdar olup yüksek kârla çıkış yaptığını gösteriyor.

Taslakta neler var

Aktarılan başlıca maddeler şöyle:

Kurulun işlemleri geçici olarak durdurma, fon mal varlığını güvenceye alma ve hisse ağırlıklı fonların portföyünü bloke etme yetkileri artırılacak. Yatırımcıların uğradığı kayıpların sorumlulardan tahsil edilmesi için hukuki zemin kurulacak. Piyasa dolandırıcılığına yönelik idari ve adli yaptırımlar artırılacak, hisse yoğun fonlarda alım satıma kademeli limitler getirilecek. Piyasa verilerini anlık izleyecek bir risk merkezi de planlanıyor. Orta Vadeli Program'da yer alan Yatırımcı Risk Merkezi ve Yatırımcı Risk Takip Sistemi için 2027'nin ikinci çeyreği hedeflenmişti.

Bilgi sızıntısı incelemesi

İncelemenin odağında, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın SPK'ya yazı gönderdiği 19 Ağustos ile SPK'nın fonlar için tasfiye kararı aldığı 17 Eylül arasındaki dönem var. Gizli yürütülen soruşturmanın bu sürede kimler tarafından öğrenildiği ve fon değeri düşmeden çıkış yapanların bundan yararlanıp yararlanmadığı araştırılıyor. Kurum içinden bilgi sızdırıldığı kanıtlanırsa ilgililerin soruşturma kapsamına alınması ve zararın doğrudan onlardan tahsil edilmesi öngörülüyor. Haberde, iddiaların soruşturma aşamasında olduğu ve yargı kararıyla kesinleşmediği not ediliyor.

Yatırımcılar ve takvim

Tasfiye sürecindeki 131 fonda 455 binden fazla yatırımcı bulunuyor. Ödemeler, 27 Ekim'de yürürlüğe giren 7596 sayılı Fon Tasfiye Kanunu kapsamında 1 milyon liraya kadar anapara olarak sürüyor. Yeni düzenleme ise var olan mağduriyetten çok, benzer bir krizin tekrarını önlemek için denetim ve müdahale kapasitesini güçlendirmeyi amaçlıyor. Taslağın Meclis'e ne zaman sunulacağı açıklanmadı, madde metinleri de kamuoyuyla paylaşılmadı.