Öcalan'ın yeni alana geçişi: DEM Parti 'tıkanıklık' diyor, AK Parti kaynakları süreç sürüyor diyor

BBC Türkçe'nin derlemesine göre Öcalan'ın İmralı'da yeni alana geçmesi çözüm sürecinde yeni aşama tartışması başlattı; DEM Parti koordinasyon rolü beklerken AK Parti kaynakları ilerleme olduğunu söylüyor.

PKK lideri Abdullah Öcalan'ın İmralı Cezaevi'nde kendisi için hazırlanan yeni alana geçmesi, çözüm sürecinde yeni bir aşamaya gelinip gelinmediği tartışmasını başlattı. BBC Türkçe'nin derlediği değerlendirmelere göre DEM Parti adımı sürecin yeniden hızlandırılması girişimi olarak görürken, iktidar kaynakları sürecin tıkanmadığını savunuyor.

DEM Parti: Statü değişikliği değil

DEM Parti Şanlıurfa Milletvekili ve İmralı Heyeti üyesi Mithat Sancar, 1 Kasım'da Öcalan'ın yeni yere geçtiğini duyurdu ve sürecin ilerlemesi için koordinasyon rolünün netleştirilmesi gerektiğini söyledi. İmralı Heyeti üyesi Van Milletvekili Pervin Buldan ise yeni yere geçişin tek başına statü değişikliği anlamına gelmediğini belirterek "Bir tıkanıklık var" dedi.

Parti kaynakları bu değişikliği statü ya da ayrıcalık olarak görmüyor; çalışma koşullarında sınırlı bir iyileşme olarak tanımlıyor. DEM Parti'nin temel beklentisi, Öcalan'ın "Silahsızlanma ve Siyasallaşma Komisyonu"nun koordinatörü olarak tanımlanması, kendisine bağlı bir sekretarya ve çalışma ekibi kurulması ve komisyonun Öcalan'la doğrudan temas kurması. Kaynaklara göre görüşme trafiği hâlâ sınırlı; gazeteci, akademisyen ve sivil toplum temsilcileriyle temas talepleri karşılanmadı.

AK Parti kaynakları: Süreç mahremiyet içinde yürüyor

Yeni alana geçişi doğrulayan AK Parti kaynakları, burasının özel konut ya da villa değil, İmralı Cezaevi'nin bir parçası olduğunu vurguluyor. Bu kaynaklara göre geçiş, Öcalan'ın akademisyenler, gazeteciler ve sivil toplum kuruluşu temsilcileriyle daha rahat görüşebilmesi için bir hazırlık. Bir AK Parti kurmayı gerekçeyi "Bu görüşmeleri infaz odasında yapacak değil" sözleriyle anlattı. Görüşmelerin ne zaman başlayacağına dair netleşmiş bir takvim bulunmuyor.

Tıkanıklık eleştirisini kabul etmeyen bir AK Parti yöneticisi, silah bırakma ve yapının tüm bileşenleriyle dağıtılması çalışmalarının güvenlik gerekçeleriyle kamuoyu önünde yürütülemeyeceğini söyledi. Gecikme eleştirisine ise kaynaklar, yasanın yürürlüğe girmesinin üzerinden 2,5 ay geçtiğini hatırlatarak yanıt verdi ve başka ülkelerdeki silah bırakma süreçlerinin yıllarca sürdüğüne işaret etti.

Alt komisyonlar

AK Parti kaynaklarının verdiği bilgiye göre Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığındaki Milli Dayanışma ve Bütünleşme Koordinasyon Kurulu bünyesinde kurulan alt komisyonlardan "İzleme ve Tespit" ile "Silahsızlanma ve Siyasallaşma" komisyonları çalışıyor. "Adli ve Hukuki İşler Koordinasyon" ile "Sosyal Uyum ve Bütünleşme" alt komisyonları ise teyit ve tespit kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasının ardından devreye girecek. Öcalan'ın komisyonla nasıl bir ilişki kuracağı ve koordinasyon rolünü üstlenip üstlenmeyeceği konusunda AK Parti kanadından yeni bir karar açıklanmadı.

Bakan Kacır'ın bütçe sunumunun ardından DEM Partili Öznur Bartın'ın bölgesel kalkınma eleştirisi, AK Parti'li vekillerin itirazına ve Kacır'ın sert yanıtına yol açtı.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu, 2 Kasım'da Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın bütçesini kabul etti. Oturum, Bakan Mehmet Fatih Kacır'ın sunumunun ardından DEM Parti ve AK Parti milletvekilleri arasında çıkan bölücülük tartışmasıyla öne çıktı.

Kacır'dan Terörsüz Türkiye vurgusu

Kacır sunumunda Terörsüz Türkiye hedefinde menzile ulaşıldığında ülkenin her köşesinin yeni yatırımlarla bereketleneceğini ve üretimle kalkınacağını söyledi.

DEM Partili Bartın'ın eleştirisi

DEM Parti Hakkari Milletvekili Öznur Bartın konuşmasında, karşılarındaki tablonun kendiliğinden geri kalmış bir bölge olmadığını, merkeziyetçi ve güvenlik odaklı politikaların, sermayeyi de birkaç merkezde yoğunlaştırarak geri bıraktığı bir Kürt coğrafyası bulunduğunu söyledi. Bartın ayrıca İnsan Hakları İzleme Örgütü'nün Burkina Faso ve Mali'de Türk yapımı Bayraktar TB2'lerle yapılan saldırılara ilişkin raporuna değindi; raporda saldırıların olası savaş suçu olarak nitelendirildiğini aktardı. Bartın, iktidarın bir yandan bölgesel farkları azaltacağını söylediğini, öte yandan kaynakların daha büyük kısmını güvenlik ve silahlanma programlarına ayırdığını öne sürdü.

AK Parti'li vekillerin itirazı

Komisyon Sözcüsü ve AK Parti Konya Milletvekili Orhan Erdem, Bartın'ın Kürt coğrafyası ifadesini birkaç kez kullanmasına itiraz etti. Erdem, Anayasa'nın 3. maddesinin devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü belirttiğini hatırlattı. Bartın "Neresi bölündü Sayın başkan?" diye sordu ve o bölgede Kürtlerin yaşadığını söyledi. Erdem ise kimsenin insanları etnik kökenine göre bölemeyeceğini, bir coğrafyaya ayıramayacağını belirtti.

AK Parti Ankara Milletvekili Orhan Yegin de DEM Partili vekillerin bölgesel kalkınma farklarına ilişkin değerlendirmelerine tepki gösterdi. Yegin, bir bölgenin bilerek ve kasıtlı biçimde mahrum bırakıldığı iddiasının tehlikeli bir dil olduğunu söyledi. Kacır da Türk savunma sanayisinin savaş suçuyla aynı cümlede anılmasını kabul edilemez bulduğunu belirterek, Türk milletinin hiçbir dönemde bir savaş suçunun tarafı olmadığını ifade etti.

Sanayisizleşme tartışması ve TOGG

İYİ Parti Çanakkale Milletvekili Rıdvan Uz ise fon krizine değinerek iktidarın özür dilemesini ve istifa etmesini istedi.

Kacır soru-cevap bölümünde, muhalefetin Türkiye'nin erken sanayisizleşme yaşadığı yönündeki tespitlerine katılmadığını söyledi. Bakana göre imalat sanayi katma değeri 2002'de 41 milyar dolardı, bugün 259 milyar dolara ulaştı ve yalnızca bu yıl yüzde 9,7 arttı. Kacır, TOGG'un 2026'da 60 bine yakın araç teslim etmeyi hedeflediğini, gelecek yıl yeni modelin piyasaya çıkmasıyla 100 bin adetlik kapasiteye ulaşmayı planladıklarını açıkladı.