DEM Parti'den HABAŞ için Meclis araştırması önergesi: Gerekçede 28 işçinin ölümü hatırlatıldı

Grup Başkanvekilleri Koçyiğit ve Temelli, Aliağa'daki patlamanın ve fabrikada geçmişte yaşanan iş cinayetlerinin araştırılması için TBMM Başkanlığı'na önerge verdi.

DEM Parti Grup Başkanvekilleri Gülistan Kılıç Koçyiğit ve Sezai Temelli, İzmir Aliağa'daki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda yaşanan patlama için TBMM Başkanlığı'na Meclis araştırması önergesi verdi. Önergede patlamanın yanı sıra fabrikada daha önce yaşanan iş cinayetleri, şirketin üretim ve bakım uygulamaları, taşeron düzeni ve kamu kurumlarının payı da soruşturulmak isteniyor.

Anayasa ve İçtüzük dayanağı

Önerge, Anayasa'nın 98. maddesi ile TBMM İçtüzüğü'nün 104. ve 105. maddelerine dayanıyor. Başvuruda ayrıca işçilerin yaşam hakkını korumaya yönelik tedbirlerin saptanması amaçlanıyor.

Patlamanın gerekçedeki tarifi

Gerekçeye göre 9 Kasım 2026'da meydana gelen patlamada 17 işçi yaşamını yitirdi, çok sayıda işçi yaralandı. Önergede, ilk açıklamalarda elektrik ark ocağındaki bakım sırasında bir vinç ve malzemenin düşmesiyle doğal gaz ile oksijen borularının hasar gördüğü bilgisinin paylaşıldığı anımsatıldı. DEM Parti, gaz hatlarının konumu, mekanik darbelere karşı korunması, kaldırma işlemlerinin planlanması, acil gaz kesme sistemleri ve bakım faaliyetlerinin güvenli yürütülmesinin birbirinden bağımsız ele alınamayacağını savundu.

Fabrikanın geçmişi

Önergede HABAŞ'ta yıllardır ağır yaralanma ve ölümle sonuçlanan kazalar yaşandığı öne sürüldü. 2018'de iki ayrı ünitede patlamalar olduğu, aynı yıl Evren Erik'in hayatını kaybettiği kaydedildi. 2019'da 120 tonluk potanın devrilmesiyle yaklaşık 80 ton sıvı çeliğin çalışma alanına dökülmesi sonucu 11 işçinin yaralandığı, 2020'de taşeron işçi Şaban Karaca ile kadrolu çalışan Kadir Özdemir'in öldüğü anlatıldı. Kadir Özdemir'in ailesinin açtığı tazminat davasında HABAŞ'ın yüzde 70 oranında asli kusurlu bulunduğu da önergede yer aldı.

Önergede ayrıca aynı yıl limanda çalışan taşeron işçi Raif Çatan'ın, 2022'de Oktay Eryılmaz'ın ve 2024'te Kemal Özdemir'in iş cinayetlerinde öldüğü belirtildi. Önergeye göre Ağustos 2025'te iki stajyer işçi öldü; 21 Ekim 2026'da taşeron işçi Hakan Doğan sekiz metreden düşerek, 5 Kasım 2026'da ise taşeron işçi Eyüp Eğinli, 20 yaşında, iş makinesinin lastiği patlayınca yaşamını yitirdi. Basındaki verilere dayanan gerekçeye göre fabrikada son on yılda en az 28 işçi öldü, 38 işçi yaralandı.

Ülke genelindeki tablo

Gerekçede İSİG Meclisi'nin 2025 raporuna atıf yapılarak ülke genelinde en az 2 bin 105 işçinin iş cinayetlerinde öldüğü belirtildi. Önergenin hesabına göre AK Parti iktidarı döneminde bu tür olaylarda ölenlerin sayısı, yayımlanmış dönem toplamları birleştirildiğinde en az 38 bin 216'ya ulaşıyor. DEM Parti, taşeron çalıştırmanın ve esnek çalışma düzeninin iş güvenliğini zayıflattığını, cezaların çoğu olayda para cezasına çevrildiğini öne sürdü.

Sonuç olarak önergede, patlamanın ve ilgili tüm başlıkların incelenmesi için Meclis Araştırma Komisyonu kurulması talep edildi.

DEM Parti Grup Başkanvekili Koçyiğit, fabrikada 21 Ekim'den bu yana yaşanan ölümleri sıraladı ve yaptırım uygulanıp uygulanmadığını sordu. Aynı oturumda Çömez ve Türeli de patlamayı gündeme getirdi.

DEM Parti Grup Başkanvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit, TBMM Genel Kurulu'nda İzmir Aliağa'daki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda bir ay içinde 20 işçinin hayatını kaybettiğini söyleyerek iktidara seslendi. Koçyiğit, "İşçi mezarlığına dönen bu HABAŞ'a kim göz yumuyor?" diye sordu.

Genel Kurul, Meclis Başkanvekili Yusuf Beyazıt başkanlığında toplandı. Oturum, Atatürk'ün ölümünün 88. yıl dönümü nedeniyle yapılan iki dakikalık saygı duruşuyla açıldı. Ardından grup başkanvekilleri gündeme ilişkin konuştu.

Koçyiğit'in sıraladığı olaylar

Koçyiğit, fabrikada Ekim başından bu yana yaşananları tarih tarih anlattı. Taşeron işçisi Hakan Doğan'ın 21 Ekim'de yüksekten düşerek, 20 yaşındaki Eyüp Eğinli'nin 5 Kasım'da iş makinesi lastiğine hava basarken yaşanan patlamada öldüğünü söyledi. 9 Kasım'daki patlamada ise 19 işçinin yaşamını yitirdiğini belirtti. Yaralıların bulunduğunu, ölü sayısının artabileceğini de ekledi.

Koçyiğit, işletmeye ceza kesilip kesilmediğini, şirketin sahibinin kim olduğunu ve kimlerle ilişkisi bulunduğunu sordu. Çalışma Bakanı Vedat Işıkhan'ın aynı gün Menemen'de bir işçinin cenazesine gittiğini hatırlatan Koçyiğit, bakanın ve iktidar milletvekillerinin görevinin cenazede dua etmek olup olmadığını sorguladı. Ölenin, partisinin eski ilçe başkanı Bayram Kınacı'nın kardeşi olduğunu, dört gün önce işe başladığını anlattı.

Denetim eleştirisi

Koçyiğit, bir yılda iş kazalarında 1.900'den fazla işçinin öldüğünü belirterek sorumluluğu Meclis'te oturanlara yöneltti. Bakanın denetimlerde Avrupa'dan daha iyi noktada olunduğunu söylediğini aktaran Koçyiğit, Avrupa'da ya da OECD ülkelerinde böyle yüksek işçi ölümü bulunup bulunmadığını sordu. Bağımsız denetçilerin ve kamu denetiminin neden olmadığını da gündeme getirdi.

Çömez ve Türeli de konuştu

Aynı oturumda Grup Başkanvekili Turhan Çömez, 2026'nın başından bu yana iş cinayetlerinde 1.930 işçinin öldüğünü söyledi. Çömez, Çalışma Bakanı Işıkhan'ın müfettişlerin ciddi bir sıkıntı bulmadığına dair sözlerini eleştirdi, bakanın bu görevi yapamayacağını düşündüğünü söyledi. Çömez ayrıca aynı dönemde 66 çocuğun da iş cinayetlerinde öldüğünü belirtti ve fabrikanın geçmişteki kazalarını yıl yıl sıraladı ve HABAŞ'ta iktidar döneminde 34 işçinin hayatını kaybettiğini öne sürdü.

CHP Grup Başkanvekili Rahmi Aşkın Türeli ise iş cinayetlerinin münferit olmadığını, 2013 ile Ekim 2026 arasında en az 26 bin 790 işçinin hayatını kaybettiğini söyledi. Türeli, CHP'nin bir heyet oluşturduğunu, heyetin fabrikada inceleme yaptığını ve hazırlanacak raporun kamuoyuyla paylaşılacağını bildirdi.