Fon soruşturmasında BDDK Başkan Yardımcısı Erişen ve Adil Katılım Bankası Genel Müdürü Yönaç tutuklandı

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının sermaye piyasası soruşturmasında BDDK'dan bir üst düzey isim daha tutuklandı. Soruşturmada 9 Kasım itibarıyla tutuklu sayısı 121'e ulaştı.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının sermaye piyasalarındaki işlemlere ilişkin yürüttüğü fon soruşturmasında Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) Başkan Yardımcısı Muhammet Erişen ile Adil Katılım Bankası Genel Müdürü Murat Yönaç tutuklandı. Soruşturmada 9 Kasım itibarıyla tutuklu sayısı 121'e çıktı.

BDDK'ya uzanan soruşturma

Erişen ve Yönaç'ın tutuklanması, bir gün önceki gelişmenin ardından geldi. Soruşturma kapsamında 8 Kasım'da BDDK 3. Daire Başkanı Bilal Soysal da tutuklanmıştı. Böylece kurumun iki üst düzey yöneticisi tutuklu isimler arasına girdi. Soruşturmanın çıkış noktasında, düşük hacimli hisselerde yapılan çapraz işlemlerle sekiz ay içinde yüzde 3 binin üzerinde yükselen bazı şirket fonları bulunuyor.

İki isim yeniden gözaltında

Daha önce adli kontrolle serbest kalan iki isim yeniden gözaltına alındı: eski Takasbank Genel Müdürü Yunus Arıncı ile Bulls Yatırım Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Akkaya. İkisinin de savcılıkta ifade vermesi bekleniyor. Akkaya, 23 Eylül'de savcılıktaki ifadesinin ardından serbest kalmıştı. Arıncı ise yurt dışına çıkış yasağı ve imza yükümlülüğüyle serbest bırakılmıştı.

Krizin başlangıcından bugüne

Soruşturmanın arka planında, bazı şirketlere bağlı fonların fiyatlarındaki sert yükseliş ve ardından gelen satış baskısı yer alıyor. Pusula Portföy 15 Eylül'de katılma payı iadelerinde temerrüde düştüğünü duyurdu. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) iki gün sonra, 455 binden fazla yatırımcıyı ilgilendiren 131 fonun tasfiyesine karar verdi. Eylül'ün sonunda krize merkezden müdahale etmek üzere, başında Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın bulunduğu Fon Koordinasyon Kurulu oluşturuldu; kurul 18 Ekim'de altıncı kez toplandı.

Ekim ayında Adalet Bakanı Akın Gürlek, krizden hemen önce fonlardan şüpheli çıkış yaptığı tespit edilen 214 gerçek ve tüzel kişinin haksız kazancının 187,6 milyar lira olduğunu açıkladı. AK Parti'nin yatırımcılara ara ödeme öngören dokuz maddelik yasa teklifi 9 Ekim'de TBMM Başkanlığı'na sunuldu; metin 14 Ekim'de TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'ndan geçti. SPK Başkanı Mahmut Sütçü 20 Ekim'de görevden alındı.

Operasyonlar sürdü

Soruşturmada 21 Ekim'deki operasyonda dört şirketin paylarına yönelik incelemenin ardından 31 şüpheli için gözaltı kararı çıktı. Ertesi gün bir dalga daha yapıldı ve beş kişi daha gözaltına alındı. Tasfiye sürecinde ise Ziraat Bankası, 66 fonda 45 binden fazla kişiye yaklaşık 40,8 milyar liralık işlemi tamamladı ve tasfiye halindeki fon sayısı 65'e geriledi.

Zeynel Emre, fon krizindeki toplumsal tepkinin ölçülerek hamle yapıldığını savundu; Sayan Kaya'nın tutuklanmasını 'kurban verme' algısıyla ilişkilendirdi, örgütün başının kim olduğunu sordu.

Fon krizinde atılan her adımın, kamuoyundaki tepki ölçüldükten sonra belirlendiğini savunan YENİ Parti Sözcüsü Zeynel Emre, iktidara yönelik eleştirilerde bulundu. Emre'ye göre eski bakan Fatma Betül Sayan Kaya'nın tutuklanması, toplumdaki tepkinin yükselmesi ve AK Parti'nin araştırmalarda yaklaşık 10 puan kayıp yaşaması sonrasında gündeme geldi. Emre, Kurucular Kurulu, Parti Meclisi ve MYK toplantılarının ardından Genel Başkan Özgür Özel başkanlığındaki parti genel merkezinde basın toplantısı düzenledi.

'Kurban verme' iddiası

Emre, tutuklamayı, "buradan kurban vermesinin gerektiğini, belki algıyı böyle toparlayacağına ilişkin bir anlayışın hakim olduğunu görüyoruz" sözleriyle yorumladı. Sürecin sessizlikle başladığını, ardından 'istifa' yerine başka bir ifadeyle görevden affa dair bir duyuru yapıldığını, sonra paranın iade edildiğinin söylendiğini, ardından bunun doğru olmadığının belirtildiğini anlattı. Emre'ye göre bu tablo, tepkinin sürekli ölçülüp ona göre hamle yapıldığını gösteriyor.

Önce Türkiye Varlık Fonu'na bağlı Türkiye Sigorta'nın genel müdürünün, ardından eski milletvekili Ertan Yıldız'ın, sonra BDDK ve SPK yöneticilerinin tutuklandığını hatırlatan Emre, toplumdaki ateşin dinmemesi üzerine sıranın Sayan Kaya'ya geldiğini savundu ve tutuklamanın partideki çöküşü önlemeye yönelik göründüğünü ileri sürdü.

Zarar ve liste çağrısı

Emre, krizin bir güvensizlik ortamı yarattığını, dolaylı etkileriyle neredeyse zarar görmeyen kimsenin kalmadığını söyledi. Zararın yüzlerce milyar doları aştığını belirten Emre, krizin zararının yüzlerce milyar doları aştığını, fonda işlem yapan 455 bin kişi ve ailelerle birlikte 2 milyonu aşkın yurttaşın etkilendiğini söyledi. Sayan Kaya ve eşinin 163 milyon liralık alıma karşılık, fonların batmasından bir gün önce toplam 2 milyar 200 milyon lira çektiğini öne sürdü. Adalet Bakanı'nın da varlığını doğruladığı listenin bir an önce açıklanmasını istedi.

Örgütün başı kim?

Örgüt üyeliğinden tutuklamaların YENİ Parti'nin tezini doğruladığını belirten Emre, "Fon soygununda kurulan örgütün başı kimdir? Bu ne zaman açıklanacaktır?" diye sordu. Birkaç kişiyi gözden çıkararak bu işten kurtulunamayacağını söyleyen Emre, örgütün başı kim ise yöneticileriyle birlikte yargı önüne çıkarılmasını talep etti.

Emre, açıklamasının başında İzmir'deki fabrika patlaması için bir heyet görevlendirdiklerini de bildirdi. Genel başkanlık ön seçimine 639 bin 454 üyenin katıldığını, bunun üyelerin yüzde 81'inin üzerinde bir katılım olduğunu belirten Emre, partinin ilk kurultayını hafta sonu yapacağını açıkladı.