Bursa Saati yazarı Kurtulmuş: CHP'nin Kılıçdaroğlu döneminde siyasi konumunu netleştirmesi gerekiyor

Burhan Kurtulmuş, köşesinde bölünmenin ardından CHP'nin dış politika, kimlik ve örgütlenme tercihlerini sorguladı; Kılıçdaroğlu'nun partiyi geleceğe taşıması gerektiğini yazdı.

Bursa Saati Gazetesi yazarı Burhan Kurtulmuş, 10 Kasım tarihli "CHP'nin sınavı: Kurucu kodlar" başlıklı yazısında CHP'nin bölünmenin ardından hangi siyasi konumu seçeceğini sorguladı. Kurtulmuş'a göre Kemal Kılıçdaroğlu liderliğindeki parti hem daha fazla oy almaya hem de siyasi duruşunu netleştirmeye ihtiyaç duyuyor.

Yazara göre iki partili düzen gerçekleşmedi

Kurtulmuş, cumhurbaşkanlığı sistemiyle birlikte Türkiye'de de ABD'dekine benzer biçimde iki ana partinin arasında sıkışan bir düzen beklendiğini, ancak seçmenin bu öngörüyü doğrulamadığını yazdı. Yazara göre seçmen tek bir partinin hâkimiyetine onay vermiyor, öte yandan liderden yoksun biçimde yönetme iradesi de ortaya çıkmıyor. Kurtulmuş, olağanüstü bir gelişme olmadıkça Recep Tayyip Erdoğan'ın yüzde 50 artı 1 hesabının karşılığı olmayı sürdüreceğini savundu.

Yazar, Türkiye'nin sorunlarını kimin çözeceğini de sordu. Kurtulmuş, yakın gelecekte siyasette kuşak değişimi yaşanacağını öne sürdü. Kurtulmuş'a göre partiler bu nedenle kendilerini geleceğe hazırlıyor; AK Parti de kendi içindeki sorunların üzerine gitme kararı aldı ve sonuç birlikte izlenecek.

CHP'ye yöneltilen sorular

Kurtulmuş, CHP'de bölünmeyle sonuçlanan sürecin doğruluğunu tartışmayacağını belirtti. Buna karşın Kılıçdaroğlu'nun partiyi geleceğe taşıyacak adımlar atmasını tarihsel bir zorunluluk olarak nitelendirdi. Yazar, Kılıçdaroğlu'nun haziranda kaleme aldığı Batı'nın yol ayrımına ilişkin makalenin partinin yeni rotasına dair işaretler taşıdığını ifade etti ve CHP'nin bu yola girip girmeyeceğini sordu.

Kurtulmuş, partinin antiemperyalist bir çizgiyi benimsemesi halinde NATO dışında bir güvenlik politikası geliştirip geliştirmeyeceğini, Avrupa Birliği çerçevesinde mi yoksa milli bir yol mu izleyeceğini sorguladı. Yazar, geçmişte CHP'nin bazı tercihlerini eleştirdi: Türk milleti kavramının yerine eşit yurttaşlık tanımının getirildiğini, işçi bayramında Türk bayrağı taşınmadığını öne sürdü. Yazar ayrıca CHP'nin dünyaya dönük politikasında diğer partilerden farkının ne olacağını ve bir asırlık partide ailelerin etkisinin halkçılıkla nasıl bağdaşacağını sordu. Bursa İl Başkanı Deniz Baykal'ın 29 Ekim konuşmasını da tabandaki "altı ok" vurgusunun göstergesi olarak yorumladı.

Kurultay ve gençlik çağrısı

Kurtulmuş, kurucu kodlara dönülecekse gösteriye dönüşmüş mitingler yerine üretime yönelik kurultayların yapılması gerektiğini savundu. Yazar, parti yöneticilerinin akrabalarını belediyelere yerleştirdiğini öne sürerek gençlere siyasette hangi imkânın tanınacağını sordu. Kurtulmuş, CHP'nin muhalefet anlayışının bir muhtar adayının itirazlarını aşması gerektiğini söyleyerek yazısını tamamladı.

TBMM Genel Kurulu'nda CHP'nin Aliağa'daki patlamaya ilişkin grup önerisi oylandı; AK Parti ve MHP'nin oylarıyla kabul edilmedi. CHP Genel Sekreteri Nalbantoğlu, aynı tesiste üç haftada 20 işçinin öldüğünü söyledi.

TBMM Genel Kurulu'nda CHP'nin, İzmir Aliağa'daki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda yaşanan patlama ve yangının araştırılmasını isteyen Meclis araştırma önergesi, AK Parti ve MHP'nin oylarıyla kabul edilmedi. Saadet Partisi'nin aynı konudaki önerisi de aynı şekilde reddedildi.

Meclis Başkanvekili Yusuf Beyazıt başkanlığında toplanan Genel Kurul'da, gündemdeki kanun teklifleri ve komisyon işlerinin görüşülmesinden önce partilerin grup önerileri ele alındı.

Önergenin kapsamı

CHP Grubu, patlama ve yangının bütün yönleriyle incelenmesini, işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerinin yeniden değerlendirilmesini, kamu denetiminin yeterliliğinin araştırılmasını, işçilerin ve ailelerinin haklarının korunmasını ve alınacak tedbirlerin belirlenmesini istemişti.

Grup önerisi üzerine konuşan CHP Genel Sekreteri ve İzmir Milletvekili Rıfat Nalbantoğlu, olayın ilk olmadığını vurguladı. Nalbantoğlu'na göre aynı tesiste 2019, 2020, 2022, 2024, 2025 ve 2026'da ölümlü ya da yaralanmalı kazalar yaşandı. Hakan Doğan'ın 21 Ekim'de, 20 yaşındaki Eyüp Eğinli'nin ise 5 Kasım'da hayatını kaybettiğini, 9 Kasım'da da 18 işçinin öldüğünü anlatan Nalbantoğlu, üç hafta dolmadan 20 işçinin yaşamını yitirdiğini söyledi.

Denetim ve yayın yasağı eleştirisi

Nalbantoğlu, tesisin son 10 yılda kaç kez denetlendiğini, denetimlerde hangi tespitlerin yapıldığını ve hangi yaptırımların uygulandığını sordu. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı'nın önceki denetimlerde ciddi bir sorun tespit edilmediğini söylediğini hatırlatarak, şirketin sürdürülebilirlik raporundaki verilere dikkat çekti. Bu rapora göre 2025'te iş günü kaybına yol açan kazalar şirket çalışanlarında 109'dan 146'ya, taşeron işçilerde 38'den 83'e çıktı.

Patlamanın ardından getirilen yayın yasağını da eleştiren Nalbantoğlu, kamuoyunun haber alma hakkının sınırlandırıldığını savundu. Bütün denetim kayıtlarının açıklanmasını, bağımsız ve şeffaf bir soruşturma yürütülmesini, işverenin ve ilgili kamu görevlilerinin olası sorumluluklarının eksiksiz araştırılmasını talep etti.

Nalbantoğlu, hemen her gün ölümlü ya da yaralanmalı bir iş kazası yaşandığını, ancak bunların ülke gündemi içinde kaybolup gittiğini söyledi. Patlamanın ardından CHP heyetinin bölgeye gittiğini, partisinin sürecin sonuna kadar takipçisi olacağını ekledi. Avrupa'daki birçok ülkenin yasal reformlar, teknolojik entegrasyon, şeffaf denetim ve kültürel dönüşümle son 30 yılda ölümlü iş kazalarını yüzde 57'nin üzerinde azalttığını belirterek, "Hiçbir üretim hedefi, hiçbir maliyet hesabı, hiçbir kar, bir işçinin hayatından daha değerli olamaz" dedi.

Saadet Partisi'nin önerisi

Saadet Partisi de Aliağa'daki patlamayı, sanayi ve madenlerdeki iş kazalarını ve denetim ihmallerini kapsayan bir Meclis araştırması açılmasını önermişti. Öneri, AK Parti ve MHP oylarıyla reddedildi.