YENİ Parti Genel Başkanı Özel, Sözcü'ye konuştu: Tutuklamada toplumsal tepkinin etkili olduğunu savundu, örgütün başındaki ismin açıklanmasını istedi ve Sayan Kaya'yı cezaevinde ziyaret etmek istediklerini duyurdu.
YENİ Parti lideri Özgür Özel, Sözcü'de Saygı Öztürk'le yaptığı röportajda en çok eski Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya'nın fon soruşturmasındaki tutukluluğunu değerlendirdi. Özel, tutuklama kararında toplumsal tepkinin belirleyici olduğunu savundu, soruşturmanın başındaki ismin açıklanmasını istedi ve eski bakanla cezaevinde görüşmek istediklerini duyurdu.
Soruşturmanın gelişimi, tutuklamaya giden süreç ve iktidarın tutumu Özel'in konuşmasının ana başlıkları arasında yer aldı. Röportaj Sözcü gazetesinde Çuvala sığmadı başlığıyla yayımlandı; 7 Kasım'da çok sayıda haber sitesinde de yer aldı. Özel'in sözleri, Sayan Kaya'nın tutuklanmasının ardından soruşturmanın siyasi boyutuna dair tartışmayı yeniden alevlendirdi.
Sayan Kaya hangi gerekçeyle tutuklandı
Soruşturma, SPK'nın yedi şirkete bağlı 131 fonu tasfiye etme kararının ardından açıldı. Süreçte çok sayıda gözaltı ve tutuklama yaşandı, şüphelilerin mal varlıklarına tedbir kondu. Adliyeye ikinci kez gelen Sayan Kaya, dokuz saat süren ifadesinin sonunda tutuklama istemiyle sulh ceza hakimliğine çıkarıldı. Hakimlik, Sermaye Piyasası Kanunu'na aykırılık ile suç işlemek için kurulan örgüte üyelik suçlamalarıyla tutuklanmasına hükmetti. Sayan Kaya sonrasında Silivri Cezaevi'ne gönderildi.
Eşi İlyas Kaya ile birlikte Özata Denizcilik hisselerindeki alım satım işlemleri nedeniyle dosyaya girdiği belirtilen Sayan Kaya'nın, 163 milyon lira dolayında bir bedelle aldığı hisseleri aylar içinde 2,17 milyar lira dolayına sattığı öne sürüldü. Elde edilen gelirden kabaca 1,86 milyar liranın TMSF bünyesindeki gönüllü iade hesabına yatırıldığı bildirildi. Sayan Kaya, iddialar kamuoyuna yansıyınca AK Parti'deki genel başkan yardımcılığı görevini bırakmıştı. Soruşturma kapsamında eski SPK Başkanı İbrahim Ömer Gönül'ün adı da geçmişti. Tutuklama, kesinleşmiş bir mahkûmiyet anlamına gelmiyor; iddialar yargı sürecinde değerlendirilecek.
Toplumsal tepki ve tutuklama
Özel'e göre iktidar, tepkinin bu boyuta ulaşacağını öngörmemişti; nitekim soruşturmanın ilk günlerindeki tutum, Sayan Kaya'ya dokunma niyeti taşımadığını gösteriyordu. Bu izlenimin dayanaklarını, tövbe hesabı adıyla açılan hesaba paranın yatırılması ile ilk ifadenin ardından Sayan Kaya'nın serbest bırakılması olarak sıraladı. Ancak toplumun beklenmedik bir refleks gösterdiğini, sahaya çıkan bütün siyasetçilerin tepkinin büyüklüğünü gördüğünü söyleyen Özel, vatandaşın başkaları küçük iddialarla tutuklanırken bu kadar açık bir dosyada neden tutuklama olmadığını sorduğunu aktardı. Özel, sonucu şöyle özetledi: "Artık Fatma Betül Sayan'ı feda etmek zorunda kaldı."
Özel, suçu işleyenlerin tamamını Sayan Kaya'nın atadığını, aynı zamanda suçtan menfaat sağlayan kişinin korunduğu izleniminin doğduğunu da öne sürdü. Bu durumun daha fazla sürdürülemediğini, tutuklamanın son çare olarak geldiğini savundu. Özel'e göre toplumun tepkisi soruşturmanın ilerlemesinde de etkili oldu; siyasetçilerin konuşması kadar vatandaşın meseleyi sahiplenmesi de önem taşıyor.
Cezaevindeki isimlerle karşılaştırma
Özel, cezaevlerinde belediye başkanlarının, belediye meclis üyelerinin ve bürokratların, söz konusu tutarın binde birine bile ulaşmayan paralar istendiği iddiasıyla tutulduğunu söyledi. Buna karşılık bu miktarın bin katı kadar haksız menfaat sağladığını öne sürdüğü bir kişinin dışarıda olduğunu, şimdi onun da tutulmaya karar verildiğini belirtti. Özel'in değerlendirmesinde süreç "mızrak çuvala sığmadı" sözüyle anlatılıyor.
Özel ayrıca hukuk fakültelerinde anlatılan bir ilkeyi hatırlattı: Bir masumun haksız yere yatmasındansa 99 suçlunun serbest kalmasının tercih edildiği anlatılır. Özel'e göre bugün tablo tersine döndü; 99 masum içeride, bir suçlu dışarıdaydı ve şimdi iktidar o tek suçluyu da tutmaya karar verdi.
Münferit olaydan örgüt anlatımına
Özel, Erdoğan'ın fon krizini ilk günlerde münferit bir olay olarak sunmaya çalıştığını, ardından fonların yalnızca yüzde 4,30'unun sorunlu olduğunun ve bazı isimlerin nefislerine uyduğunun söylendiğini aktardı. En son Adalet Bakanı Akın Gürlek'in hazırlıksız göründüğü bir metni okuyarak bir örgütten ve birbiriyle bağlantılı bir yapılanmadan söz ettiğini belirten Özel, bu söylem değişikliklerini algı yönetimi çabası olarak niteledi. Özel'e göre Erdoğan başka konularda da olayı dış güçler gibi kavramlarla anlatma eğiliminde; bu kez de kamuoyundaki algıyı yönetmeye çalışıldı ve söylem her aşamada değişti.
Örgütün başındaki isim sorusu
Gürlek'in ifadesi ve Sayan Kaya'nın tutuklanmasıyla gelinen noktada örgütün içinde bir kabine üyesi ya da AK Parti Genel Başkan Yardımcısı bulunduğunu söyleyen Özel, şu soruyu yöneltti: "Bu örgütün başı kim, diğerleri kim?" Özel'e göre örgütün ortaya çıkarılması gerekiyor; ancak yapının tamamını göreve getiren siyasi iradenin de hukuki sürecin yanında en azından siyasi sorumluluğu üstlenmesi şart. Gürlek'in açıklamaları ve Sayan Kaya'nın tutuklanmasıyla soruşturmanın siyasi sorumluluk boyutunun da gündeme geldiğini belirten Özel, hukuki sürecin yanında siyasetin de sorumluluk üstlenmesi gerektiğini ifade etti. Tutuklananlarla yetinilmemesi gerektiğini söyleyen Özel'e göre dosyada adı geçen kişilerin kimler tarafından görevlendirildiği de araştırılmalı.
Konu ilk gündeme geldiğinde Meclis'te komisyon kurulması önerildiğini, ardından bu fikirden vazgeçildiğini anımsatan Özel, iktidarın işi kendi içinde halletmeye çalıştığını düşündüğünü söyledi. Toplumun ikna olmaması iktidarı zorluyor; ancak tepki gösterildikçe daha fazla şeyin saklanacağını düşünen Özel, vatandaşın konuya ilgisini kaybetmemesi gerektiğini vurguladı. Özel'e göre toplumun bu tür yolsuzluklara ve dolandırıcılara karşı ortaya koyacağı tutum, ileride etkili yasal düzenlemelerin yapılmasını da sağlayacak.
Öte yandan İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, soruşturmanın son noktasına dek izleneceğini ve suçlulara bu işin kârlı çıkmayacağını daha önce dile getirmişti.
Deliller ve yargılama beklentisi
Özel, beş ay önce yatırılıp çok katıyla geri alındığını söylediği para, itiraf ve bir gün önce hazırlanan tutuklamaya sevk yazısındaki tespitlerin kuvvetli şüphe için yeterli olduğunu, bir dosyada tutuklama için gereken delil varsa bunun bu olduğunu belirtti. Sayan Kaya'nın tutuklanmasına kadar dışarıda dolaştığını hatırlatan Özel, kendi tercihinin yurt dışı çıkış yasağı ve ev hapsiyle tutuksuz yargılanması olduğunu söyledi ve buna rağmen suçun işlendiğine dair çok ciddi delil bulunduğunu, Sayan Kaya'nın da meseleyi itiraf etmiş olduğunu savundu. Soruşturma gerçekten ciddi yürütülürse siyasi hukuk tarihinin en seri tutuklamalarından ve en çok sanıklı davalarından birinin görülebileceğini öngören Özel, Erdoğan'ın hiç tahmin edilmeyecek kişilerin de çıkabileceği yönündeki sözünü de hatırlattı.
Özel, normal şartlarda masumiyet karinesinin çok önemli olduğunu ve bunu her zaman hatırlattıklarını söyledi. Sayan Kaya'nın bazı şeyleri söyleyemediğini düşünmesi halinde ileteceği bilgileri açıklıkla kamuoyuyla paylaşabileceklerini de ekledi.
Cezaevi ziyareti talebi
Özel, partisinin tutuklu bulunan herkesle görüştüğünü belirterek Sayan Kaya için de aynı yolun izlenmesini istediklerini açıkladı. "Tutuklanan herkesi ziyarete gidiyoruz" diyen Özel, ziyaretin izin verilmesi ve Sayan Kaya'nın kabul etmesi şartına bağlı olduğunu vurguladı. Parti yöneticilerinin fon soruşturmasında tutuklu bulunan çok sayıda kişiyle görüştüğünü ve görüşmeye devam ettiğini aktaran Özel, konunun henüz komisyon üyeleriyle değerlendirilmediğini, ancak bu görevi de vereceklerini söyledi. Özel, meseleyi parti içinde de değerlendireceklerini sözlerine ekledi. Ziyaretin tarihi ya da izin başvurusuna dair ayrıntı paylaşılmadı.