Dervişoğlu: Fon vurgununda 173 milyar dolar buharlaştı; Mekke Anlaşması'na 'hayır' diyeceğiz

İYİ Parti lideri Dervişoğlu grup toplantısında fon krizini, Öcalan'ın adada yeni bir yere taşındığı iddiasını ve Bahçeli'nin koluna girdiği görüntülere ilişkin tutumunu anlattı.

İYİ Parti lideri Müsavat Dervişoğlu, haftalık grup toplantısında fon krizinden İmralı sürecine, Mekke Anlaşması'ndan Bahçeli'yle ilgili görüntülere kadar geniş bir gündemi değerlendirdi. Genel Kurul'a gelecek Mekke Anlaşması konusunda İYİ Parti'nin "hayır" oyu vereceğini duyurdu.

Bahçeli görüntülerine yanıt

Konuşmasına geçen haftaki görüntülere yanıt vererek başlayan Dervişoğlu, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı töreninde Anıtkabir'de merdivenlerden inmeye çalışan MHP lideri Bahçeli'nin koluna girmişti. Görüntüler gündem olmuş, Samsun Milletvekili Erhan Usta (İYİ Parti) paylaşımında bunu kabul etmediğini yazmıştı. Dervişoğlu kürsüden, "Dün neredeysek bugün de aynı yerdeyiz" dedi ve bölenlerin çıkacağını, kendilerinin kucaklamaya devam edeceğini söyledi. Daha önce Usta'yı aradığını, telefonunun kapalı olduğunu ve henüz dönüş almadığını anlatan Dervişoğlu'na Usta, partiden istifa etmeyeceğini duyurmuştu.

Fon vurgunu eleştirisi

Dervişoğlu, iki ayda borsanın 173 milyar dolar değer yitirdiğini öne sürdü ve SPK, Borsa İstanbul, BDDK ve MASAK'ın denetim görevini yerine getirip getirmediğinin araştırılmasını talep etti. Mağdurlara yapılan ödemelerin vaatlerin altında kaldığını savunan Dervişoğlu, denetim raporlarının kamuoyuyla paylaşılmasını talep etti. Erdoğan'ın 1 milyon dolara kadar ödeme yapılacağını söylediğini hatırlatan Dervişoğlu, bugüne kadar en fazla 124 bin lira ödendiğini iddia etti. Fon fiyatları şişerken SPK'nın, paralar yurt dışına çıkarılırken MASAK'ın nerede olduğunu sordu; araştırma önergesine karşı el kaldıran AK Parti'lilere de listelerden isim ayıklayıp ayıklamadıklarını sordu. Yaşananları hata değil düzen olarak niteleyen Dervişoğlu, bu düzenin sorumlusunun Erdoğan iktidarı olduğunu söyledi.

İmralı iddiası

Konuşmasında İmralı sürecine de geniş yer veren Dervişoğlu, Abdullah Öcalan'ın ada içinde yeni bir yere götürüldüğüne dair duyum aldıklarını söyledi. Adalet Bakanlığı'ndan bu iddiaya ilişkin açıklama gelmediğini belirten Dervişoğlu, sürecin saklı yürütüldüğünü öne sürdü. Daha önce İmralı'da grup toplantısı yapmaları yönünde sözler sarf ettiğini hatırlatarak, salonun çoktan hazırlandığını ve yanına bir konut da yapıldığını öne sürdü.

Devlet içinde devlet iddiası ve program

Yönetim anlayışını eleştiren Dervişoğlu, siyaset, yönetim, iktidar ve devlet içinde ayrı yapılar bulunduğunu iddia etti. İktidara yakın kişilere ayrıcalık tanındığını savunarak kamu görevlilerinin hukuka ve topluma hesap vermesi gerektiğini belirtti.

İYİ Parti, 7 Kasım'da Trabzon'da bir miting yapacak. Dervişoğlu, Antalya'daki COP31 İklim Zirvesi sırasında partinin iklim değişikliğine ilişkin politikalarını anlatan bir manifesto yayımlayacağını da söyledi.

Bianet'te yayımlanan bir yazıda yazar, bütçe gelirinin ağırlıklı olarak ücretlilerden alınan vergilere dayandığını, harcamalarda ise savunma ve güvenliğin sağlık ve eğitimin önünde yer aldığını savundu.

Bianet'te yayımlanan bir köşe yazısında yazar, Cumhurbaşkanlığının hazırladığı 2027 Merkezi Yönetim Bütçe Teklifi'ni gelir ve harcama dağılımı açısından değerlendirdi. Yazar, bütçenin yine denk hazırlanmadığını, 4,1 trilyon liralık açık öngörüldüğünü ve gelirlerin giderlerin ancak yüzde 84,8'ini karşılayabildiğini yazdı. Görüşlerini teklifin ek cetvellerindeki rakamlara dayandıran yazara göre bütçenin yükünü ağırlıklı olarak ücretliler ve dar gelirliler taşıyacak.

Gelirin kaynağı: dolaylı vergiler ve ücretler

Yazar, bir önceki yazısında 25,4 trilyon liralık toplam bütçe gelirinin 22,1 trilyon lirasının vergilerden geldiğini aktardığını hatırlattı. Vergi gelirlerinin 9,3 trilyon lirası, yani yüzde 42,1'i dolaylı vergilerden sağlanacak. Kazanç ve gelir vergileri 8 trilyon lirayla yüzde 35,9'luk ikinci büyük kalem. Şirketlerin ödeyeceği kurumlar vergisi bu grubun yalnızca yüzde 29,8'ini, yani 2,4 trilyon lirayı oluştururken, yüzde 70'inden fazlası olan 5,6 trilyon lirayı ise maaş ve ücret kesintileri ile serbest çalışanların ödediği götürü vergiler oluşturacak.

Harcamada öne çıkan kalemler

Yazarın hesabına göre savunma ve güvenlik programlarına 3,3 trilyon liradan fazla kaynak, yani bütçenin yüzde 12,3'ünden çoğu ayrıldı. Sağlığın korunması için ayrılan pay 586,9 milyar lira ile yüzde 2,2'nin altında kaldı; tedavi hizmetlerine ise 1,5 trilyon lira, yani yüzde 5,6 ayrıldı. Yükseköğretimin payı yüzde 3,3, ortaöğretiminki yüzde 2,6 olarak aktarıldı. Sosyal güvenliğe bütçenin yüzde 10,6'sı giderken sanat ve kültür için ayrılan tutar 19,8 milyar lirayla on binde 7,3'te kaldı.

Yazar kurum karşılaştırmaları da yaptı. Diyanet İşleri Başkanlığı'na ayrılan 229 milyar lira, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın (50,6 milyar lira), Dışişleri Bakanlığı'nın (64,4 milyar lira), Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın (95,2 milyar lira) ve Ticaret Bakanlığı'nın (104,3 milyar lira) bütçelerinin üzerinde. Devlet Tiyatroları (7,4 milyar lira) ile Devlet Opera ve Balesi'nin (6,8 milyar lira) bütçelerinin toplamı ise toplam bütçenin on binde 5,2'sine denk geliyor.

Savunma ve güvenlik kurumları ile Sağlık Bakanlığı

Yazar, Sağlık Bakanlığı'na ayrılan yaklaşık 1,97 trilyon liranın bütçenin yüzde 7,2'sini oluşturduğunu belirtti. Milli Savunma Bakanlığı, Savunma Sanayi Başkanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği, Milli İstihbarat Teşkilatı ve Emniyet Genel Müdürlüğü için ayrılan 2,84 trilyon lira ise bütçenin yüzde 10,4'ü. Yazar, savunma ve güvenlik başlıklarını yazısında savaş harcaması olarak yorumladı.

Yazarın sonuç yorumu

Yazar, 2027 bütçesinin hem gelir kaynaklarının hem de bölüşümünün emekçilerin aleyhine olduğunu savundu. Çözüm olarak da bütçeye yönelik eylemlerin sendikaların, partilerin ve meslek örgütlerinin ortak talepler etrafında bir araya gelmesiyle yapılmasını önerdi.