Kıbrıslı Rum lider Hristodulidis, 9 Kasım'daki üçlü görüşmeden daha kapsamlı sonuç çıkabileceğini söyledi. Erdoğan'ın iki devletli çözüm vurgusuna ve Fidan'ın 6 Kasım'daki kuzey ziyaretine dikkat çekti.
Kıbrıslı Rum lider Nikos Hristodulidis, 9 Kasım'daki üçlü görüşmeden daha geniş kapsamlı bir sonuç çıkabileceği kanısında. Görüşmeye KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi María Ángela Holguín de katılmıştı. Bugün Kıbrıs'ın Euronews'in Yunanca servisi ile SigmaLive'a dayandırdığı habere göre Hristodulidis, Ankara'nın son diplomatik hamlelerinin masadaki gidişatı etkilediğini söyledi.
Rum liderden, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın iki devletli çözüm çizgisini yinelemesi ile Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın 6 Kasım'daki kuzey temasları hakkında yorum istendi. Hristodulidis, Erdoğan'ın sözlerinden haberdar olduğunu, Fidan'ın da o sırada kuzeyde bulunduğunu belirterek bunların görüşmelerde etkili olduğunu dile getirdi. Reddedilen tekliflerden hangisinin doğrudan Ankara'nın tutumundan kaynaklandığını ise somutlaştırmadı.
İki geçiş noktasında uzlaşı
BM'nin duyurduğu uzlaşı uyarınca Akıncılar–Limya ve Kambo–Gemikonağı kapıları eş zamanlı olarak açılacak. Haspolat ile Kiracıköy–Eğlence hatlarında anlaşma çıkmadı. Politis gazetesine göre en büyük takılma noktası Kiracıköy–Eğlence yolunun izleyeceği güzergâh oldu. Rum kaynaklar, kuzeyin sunduğu alternatif rotanın Kıbrıslı Rumların ulaşım gereksinimini karşılamadığını söylüyor. Erhürman ise bu yolun 3,3 kilometrelik kesiminin ara bölge üzerinden geçmesinin güvenlik ve denetim bakımından sorun yaratabileceğini anlattı.
Erenköy konusunda da iki tarafın okuması farklı. Rum kaynaklara göre Kambo–Gemikonağı kapısı, Erenköy'ün alternatifi olarak değil, diplomatik sürece katkı yapabilecek ek bir öneri olarak gündeme geldi. Hristodulidis, Erenköy'ün kendi tarafının 19 maddelik paketinde hâlâ bulunduğunu belirtti. Erhürman, kalan kapıların ve Pile'ye erişimin Guterres'le yapılacak üçlü zirvede yeniden masaya geleceğini bildirdi.
Mayın temizliği ve açıklanmayan öneri
Mayın temizliği başlığında iki liderin anlatımı çelişiyor. Erhürman, askeri makamlar arasında doğrudan bir istişare kanalı kurulmasını ve temizliğin bu kanaldan yürütülmesini önerdiklerini, teklifin karşılık bulmadığını söyledi. Hristodulidis ise konunun üçlü görüşmede hiç ele alınmadığını savundu; yaklaşık 70 bin metrekarelik bölgelerde mayın ya da patlayıcı olup olmadığının araştırılmasına dair bir önerinin daha önce hazırlandığını belirtti.
Görüşmenin kamuoyuna açıklanmayan bir başka konusu, Erhürman'ın sürecin seyrini değiştirebilecek nitelikte gördüğü yeni önerisiydi. Hristodulidis bu önerinin kabul edilemeyeceğini söyledi. Erhürman, basın toplantısında reddedildiğini duyurmak ya da ayrıntılarını paylaşarak yeni bir polemik başlatmak niyetinde olmadığını, Hristodulidis'in öneriyi değerlendirmesi için süre tanımak istediğini ifade etti. Önerinin, Hristodulidis'in Maraş ve Mağusa Limanı girişiminden daha dengeli olduğunu da savundu. SigmaLive'ın kulis bilgisine göre öneri Pile bölgesiyle ilişkili olabilir; iki lider bu bilgiyi teyit etmedi.
Yeni üçlü toplantı yolda
Liderler, önümüzdeki haftalarda Guterres'in de katılacağı yeni bir üçlü toplantı yapılacağını bildirdi. Hristodulidis, bu toplantının yıl bitmeden daha kalabalık katılımlı bir buluşmaya kapı aralamasını beklediğini söyledi. BM'nin ortak metninde 5+1 formatında bir konferansa dair kesin bir karar bulunmuyor. Müzakerelerin hangi yöntemle yeniden başlayacağı ve siyasi eşitlik konularında da görüş ayrılığı sürüyor.
Erdoğan, üçlü görüşmeyle aynı gün yaptığı açıklamada iki devletli çözüm politikasına bağlı kaldıklarını ve uluslararası topluma KKTC'yi tanıma çağrısını tekrarlamıştı. Erhürman ise masaya getirdiği tüm önerilerin Ankara'yla istişare edildiğini, çözümsüzlüğü çözüm saymadıklarını söyleyen Erdoğan'a katıldığını anlatmıştı.